TOKİ Projelerinde Devirli Satışlar Gündemde
Türkiye’de dar ve orta gelirli vatandaşların ev sahibi olabilmesi amacıyla hayata geçirilen Toplu Konut İdaresi Başkanlığı (TOKİ) projelerinde dikkat çeken bir yöntem gündemde. Özellikle 2023’te kurası çekilen 250 bin Sosyal Konut Projesi kapsamında ev sahibi olmaya hak kazanan bazı kişilerin, haklarını devretmek için çeşitli yollar denediği öne sürülüyor. Kura Hakkı Yüksek Bedelle Satışta Sabah gazetesinden Betül Alakent’in haberine göre; peşinatı ödenen ve bir kısmı bu yıl teslim edilmesi planlanan konutlar, “devirli” ibaresiyle satışa çıkarılıyor. Yapımı devam eden, henüz tapu teslimi yapılmamış ve tapu devrine şerh bulunan konutların, emlakçılar aracılığıyla el değiştirdiği iddia ediliyor. İddiaya göre, örneğin kurada 3+1 daire çıkan bir hak sahibi, bu hakkı için 2-3 milyon lira talep ediyor. Emlakçılar ilan sitelerinde “TOKİ kurası devredilir” şeklinde ilan açıyor. Alıcı ile satıcı bir araya getiriliyor, belirlenen bedel ödeniyor. Kalan taksitler ise hak sahibi adına alıcı tarafından yatırılmaya devam ediyor. Tapu Yerine Senet Düzeni Tapu devri yapılamadığı için taraflar arasında sözleşme ve teminat senedi düzenleniyor. Satıcının, alıcıya 8-10 milyon lira tutarında teminat senedi imzaladığı belirtiliyor. Ayrıca olası miras ihtilaflarının önüne geçmek için noter huzurunda muvafakatname alındığı ifade ediliyor. Emlakçılar, bu yöntemle çok sayıda satış yapıldığını ve şimdiye kadar ciddi bir sorun yaşanmadığını savunurken, işlemin belirli riskler barındırdığını da kabul ediyor. “Riski Göze Almalısınız” Uyarısı Satıcının son anda vazgeçmesi halinde sürecin mahkemeye taşınabileceği belirtiliyor. İddiaya göre, satışın ispat edilmesi durumunda TOKİ’nin sözleşmeye aykırılık gerekçesiyle konutu geri alabildiği ifade ediliyor. “Sosyal Konut Amacına Aykırı” Gayrimenkul Hukuku Derneği Başkanı Ali Güvenç Kiraz ise sosyal konutların belirli gelir seviyesinin altındaki vatandaşlar için üretildiğini hatırlatarak, bu tür satışların sistemin amacına aykırı olduğunu belirtti. Kiraz, “Devlet sosyal konutları daha önce hiç konut sahibi olmamış kişilerin barınma ihtiyacını karşılamak için inşa ediyor. Ancak bu yöntemle usulsüz satışlara dayalı bir ikincil piyasa oluşuyor ve konutlar rant aracına dönüşüyor” dedi. Vatandaşları da uyaran Kiraz, tapu devri aşamasında hak sahibinin satıştan vazgeçmesi halinde alıcının teminat senediyle doğrudan haciz yoluna gidemeyeceğini, yalnızca dava açabileceğini ve bu sürecin uzun yıllar sürebileceğini ifade etti.
